הירשם כמורה
Stefan_Batory
טקסט Storyboard
- No właśnie - prawie wszystkie. Gdańsk nie chciał się podporządkować, więc Batory wypowiedział miastu wojnę i wyjął je z pod prawa. Wprowadził też całkowitą blokadę ekonomiczną Gdańska. Wiele osób uważa te decyzje za pochopne i niepotrzebne, ale prawda jest taka, że była ona poprzedzona wieloma pokojowymi pertraktacjami, które jednak na nic się nie zdały.
- 17 kwietnia 1577 wojska Batorego pobiły Gdańszczan w bitwie pod Lubiszewem. Jednak Batory zdecydował się na przerwanie wojny, gdyż na Inflanty zaczęła akurat nacierać wielka armia Rosji, dowodzona przez Iwana Groźnego. Król nadał miastu specjalne przywileje, zaniechał ataków i zniósł blokady. W zamian miasto wypłaciło mu 200 000 złotych - bardzo przydatne do rozbudowy armii przed zbliżającą się wojną - i oficjalnie przysięgło mu wierność 16 grudnia 1577.
- Szczególnie Litwa, Prusy i Gdańsk były wrogo nastawione do nowego króla. Batory, za namową Zamoyskiego, z którym już wtedy rozpoczął bliską współpracę, łagodnie próbował przeciągać szlachtę na swoją stronę. "Król nie powinien jeździć bez Zamoyskiego na sejm, a Zamoyski bez króla na wojnę" - tak później mówiono. W każdym razie, gdy jeden z wrogów Stefana - Olbracht Łaski - dał mu pretekst, bezprawnie zajmując zamek w Lanckoronie, król uderzył bez wachania, zmuszając buntownika do opuszczenia kraju i pokazując szlachcie, na co go stać. Ostatecznie Batoremu w końcu dopisało szczęście - 12 października niespodziewanie umiera Maksymilian II. Te wszystkie czynniki razem, spowodowały, że prawie wszystkie zbuntowane tereny w ciągu kilku miesięcy od koronacji uznały nowego króla.
- Jednak nadanie Batoremu tytułu nie rozwiązywało problemu Habsburgów. Stefan co prawda miał trochę przewagi czasowej - na przykład zdążył już podpisać pacta coventa, ale z drugiej strony spotkał się też na początku z wrogością Krakowa, która jednak została rozwiązana przez jego stronników jeszcze przed koronacją.
- Co do tolerancji religijnej - wiele osób zarzuca Batoremu jej brak, co jest nieporozumieniem - jak na tamte czasy, król był bardzo łaskawy dla innowierców. Potępił antyprotestancki tumult w Krakowie. Zapobiegł też usunięciu z miasta warszawskich luteran. Chociaż oczywiście najważniejsi dla niego byli katolicy.Batory szczególnie upodobał sobie zakon Jezuitów - popierał zakładane przez nich kolegia, a W 1579 podniósł to w Wilnie do godności Akademii Wileńskiej, tym samym zakładając drugą uczelnię wyższą w Polsce. Król przykładał się także mocno do rozwoju sztuki i historii. Utworzył też Sejm Czterech Ziem, który miał rozstrzygać sprawy dotyczące Żydów żyjących w Rzeczypospolitej.
- Podczas gdy król przygotowuje się do wojny z Rosją, my omówimy, czym na codzień charakteryzowały się jego rządy. Zacznijmy od tego, że Batory nie mówił po Polsku (obiecał co prawda, że nauczy się języka w rok, ale jakoś nigdy do tego nie doszło). Król zadbał o swój interes - doprowadził do unii polsko-siedmiogrodzkiej, a wojewodą Siedmiogrodu mianował swojego brata Krzysztofa.
- Przez w zasadzie całe swoje rządy Batory borykał się z rozleniwioną szlachtą, która nie chciała płacić mu pieniędzy. Często musiał iść szlachcie na kompromis, na przykład pozwolił na utworzenie Trybunału Koronnego, który przejął od króla sporą część władzy sądowniczej.
- Mówiąc o Batorym, nie sposób nie wspomnieć o zmianach, jakie poczynił w polskim wojsku. Gdy obejmował stanowisko, zastał je w opłakanym stanie.. Uznawał pospolite ruszenie za przestarzałe, a zamiast niego zaczął tworzyć armie zaciężną, złożoną z zawodowców. Stworzył też piechotę Wybraniecką - czyli armię złożoną ze chłopów. Król rozwinął też jazdę ciężką, zwaną później... husarią.
- Należy wspomnieć o jeszcze jednej ważnej, ale często przemilczanej decyzji Batorego. W 1525 r. Albrecht Hohenzollern złożył ZygmuntowiStaremu hołd i zobowiązał się do tego, że gdy wygaśnie pruskalinia jego rodu, Księstwo Pruskie zostanie przyłączone do Polski. Batory jednak przystał na propozycję Jana Fryderyka Hohenzollerna, co ostatecznie zniweczyło taką możliwość. Z perspektywy Batorego to mogła być dobra decyzja - dostał pieniądze, kluczowe do prowadzenia wojen. Ale na dłuższą metę to ta decyzja doprowadziła do wzrośnięcia w potęgę Prusów Książęcych i tym samym ich udziale w rozbiorach ponad 200 lat później. Oczywiście sam Stefan nie mógł tego przewidzieć.
- Rozpoczęła się wojna z Rosją - najbardziej znany fragment panowania Batorego. Pierwszą kampanią wojny było oblężenie twierdzy Połock. Zdobycie połocka oznaczało kontrolę nad Dźwiną, przez którą Rosjanie dostarczali zaopatrzenie na Inflanty. Początkowo Polacy nie byli w stanie sforsować obrony, mimo użycia niespotykanych wcześniej płonących kul (Ciekawostka - artylerią dowodził Kasper Bekiesz - były wróg króla, z którym jednak się pogodzili), w dużej mierze dlatego, ze cały czas padał obfity deszcz. Król zaproponował obrońcom oddanie twierdzy za życie, jednak ci początkowo nie przystali na propozycje, jako odpowiedź mordując polskich jeńców. Jednak z czasem sytuacja obrońców zaczęła się pogarszać. Zgodzili się więc na układ i Wojska króla przejęły twierdzę. Pierwsza kampania zakończyła się stuprocentowym powodzeniem.
- Po sukcesie w Połocku, Batory powrócił do Polski po pieniądze na dalsze prowadzenie wojny, które oczywiście otrzymał. 29 maja 1580 w Wilnie odbyła się ceremonia wręczenia Batoremu papieskich darów – czapki i miecza. Tym czasem król nie zwlekał i już szykował się na drugie poważne starcie z Carem.
מעל 40 מיליון לוחות סטוריבורד נוצרו
אין הורדות, אין כרטיס אשראי ואין צורך בכניסה כדי לנסות!
