W tym ćwiczeniu uczniowie analizują jedną postać dogłębnie. Każde okienko scenorysu dotyczy innego zagadnienia i wymaga dowodu z tekstu. Przykładowa analiza dotyczy głównego bohatera, Antonio José Bolívar Proaño, ale ten sam szablon sprawdzi się przy każdej postaci powieści.
Okienko 5, relacja z dżunglą, jest kluczem do tej powieści: niemal każda postać reprezentuje inny sposób życia w Amazonii, a to okienko przygotowuje uczniów do ćwiczeń o motywach i konflikcie. To ćwiczenie pokazuje, kim jest postać; ćwiczenie o przemianie postaci pokazuje, jak zmienia się ona z czasem. Dobrze sprawdzają się realizowane jedno po drugim.
Uczniom uczącym się hiszpańskiego jako języka obcego daj listę przymiotników opisujących postać (paciente, solitario, sabio, desconfiado, terco) oraz początek zdania „Este personaje es… porque…”. Uczniów, którzy mówią po hiszpańsku w domu, poproś o wyjaśnienie cytatu z okienka 1 własnymi słowami i komentarz na temat sposobu mówienia postaci.
| OKIENKO | CO ROBIĄ UCZNIOWIE | PRZYKŁAD: ANTONIO JOSÉ BOLÍVAR PROAÑO |
|---|---|---|
| 1. Ważny cytat | Wybierz cytat, który definiuje postać, i wyjaśnij dlaczego. | „Fue el descubrimiento más importante de toda su vida. Sabía leer.” („Było to najważniejsze odkrycie w całym jego życiu. Umiał czytać.”) Czytanie daje mu towarzystwo i sens w samotności oraz wyjaśnia wszystko, co robi później. Inna możliwość do okienka 5: „Nunca pensó en la palabra libertad, y la disfrutaba a su antojo en la selva” („Nigdy nie myślał o słowie wolność, a w dżungli cieszył się nią do woli”). |
| 2. Archetyp | Nazwij najlepiej pasujący archetyp i uzasadnij wybór. | Mądry starzec: zna dżunglę lepiej niż ktokolwiek inny i dostrzega to, czego inni nie widzą. Uczniowie mogą też bronić archetypu outsidera, ponieważ nie należy w pełni ani do El Idilio, ani do Szuarów. |
| 3. Cechy fizyczne | Opisz wygląd postaci, korzystając ze szczegółów z tekstu. | Chudy starzec, który w dżungli wciąż jest zwinny. Nosi sztuczną szczękę, którą czasem trzyma zawiniętą w chusteczkę, i czyta przez lupę. |
| 4. Cechy charakteru | Wskaż dwie lub trzy cechy i poprzyj każdą z nich działaniem. | Cierpliwy: czyta każdą powieść powoli, sylaba po sylabie. Spostrzegawczy: odkrywa, że gringo został zabity przez ocelota, a nie przez Szuarów. Samotnik: woli swoją chatę i powieści od towarzystwa mieszkańców wioski. |
| 5. Relacja z dżunglą | Wyjaśnij, jak postać postrzega dżunglę i jak ją traktuje. | Szanuje ją, ponieważ Szuarowie nauczyli go w niej żyć. Poluje tak, jak go nauczyli, bierze tylko tyle, ile potrzebuje, i szanuje zwierzę, które tropi. |
| 6. Związek z motywem | Powiąż postać z jednym z motywów powieści. | Cywilizacja a natura: Antonio José stoi pomiędzy dwoma światami. Pasuje też motyw czytania jako ucieczki od samotności. |
Główny bohater. Przybył do Amazonii jako osadnik, przez lata żył wśród Szuarów i zna dżunglę lepiej niż ktokolwiek w El Idilio. Czyta romanse powoli, przez lupę, i najbardziej lubi te, przy których się cierpi, ale które dobrze się kończą. Choć tego nie chce, burmistrz zmusza go do polowania na ocelota.
Przedstawiciel władzy w wiosce, otyły mężczyzna, który bez przerwy się poci, dlatego nazywają go „Ślimakiem” (la Babosa). Zesłano go do El Idilio za karę za sprzeniewierzenie pieniędzy. Ściąga podatki, źle traktuje rdzenną kobietę, z którą mieszka, i bez dowodów obwinia Szuarów. W okienku 5 stanowi najsilniejszy kontrast z Antonio José.
Dentysta, który dwa razy w roku odwiedza El Idilio statkiem Sucre. Nie ufa rządowi, przyjaźni się z Antonio José i przywozi mu romanse, które wyszukuje dla niego Josefina.
Szuar z innej wioski, który zostaje najlepszym przyjacielem Antonio José. Zostaje zabity przez poszukiwaczy złota. Antonio José mści jego śmierć, nie przestrzegając rytuału Szuarów, i dlatego Szuarowie nie mogą już przyjąć go jako jednego ze swoich.
Samica ocelota (tigrillo). Gringo zabija jej młode i rani jej partnera, a od tej pory ona atakuje mężczyzn w okolicy. Analiza jej jako postaci to dobre wyzwanie dla zaawansowanych uczniów.
(Te instrukcje są w pełni konfigurowalne. Po kliknięciu „Kopiuj działanie”, zaktualizuj instrukcje na karcie Edytuj zadania.)
Stwórz scenorys, który dogłębnie analizuje jedną postać z powieści O starym człowieku, co czytał romanse.
Okienka dotyczące relacji z dżunglą i motywu wymagają znajomości całej historii, łącznie z ostatnim polowaniem. Zdecyduj, czy wszyscy analizują Antonio José, czy przydzielasz różne postacie w zależności od poziomu uczniów.
Uzupełnij okienko „relacja z dżunglą” na przykładzie burmistrza: gardzi on dżunglą i bez dowodów obwinia Szuarów. Następnie poproś uczniów, aby zrobili to samo okienko dla swojej postaci. Kontrast pokazuje im, jakiego poziomu szczegółowości oczekujesz.
Cecha bez dowodu się nie liczy. Jeśli uczeń pisze, że Antonio José jest spostrzegawczy, musi pokazać, jak bohater odkrywa, że gringo został zabity przez ocelota, a nie przez Szuarów. Poproś uczniów o zapisanie rozdziału przy każdym dowodzie, abyś mógł szybko go sprawdzić.
Zaproponuj dwa lub trzy możliwe archetypy, na przykład mądrego starca i outsidera, i pozwól każdemu uczniowi wybrać jeden i go obronić. Dyskusja o tym, czy Antonio José należy do El Idilio, do Szuarów, czy do żadnego z tych światów, często jest najlepszą częścią lekcji.
Przeznacz ostatnie 10 minut na porównanie okienka 5 u różnych postaci: kto najlepiej rozumie dżunglę i dlaczego? Odpowiedzi przygotowują grunt pod ćwiczenia o motywach i konflikcie.
Analiza pokazuje, kim jest postać, w sześciu wymiarach: cytat, archetyp, cechy fizyczne, cechy charakteru, relacja z dżunglą i motyw. Ćwiczenie o przemianie pokazuje, jak Antonio José zmienia się w ciągu życia, etap po etapie. Dobrze się uzupełniają: najpierw zrób analizę, a potem przemianę, aby uczniowie dobrze znali już postać.
Antonio José Bolívar Proaño to najbogatszy wybór i postać z przykładu. Aby zróżnicować pracę, przydziel burmistrza (najsilniejszy kontrast w okienku „relacja z dżunglą”), Nushiño lub Rubicundo Loachamína. Analiza samicy ocelota jako postaci to dobre wyzwanie dla zaawansowanych uczniów. Jeśli przydzielisz różne postacie, możesz zakończyć porównaniem z całą klasą.
Zaplanuj 45–60 minut lub dwie 30-minutowe lekcje: okienka 1–3 na pierwszej i okienka 4–6 na drugiej. Daj więcej czasu na okienko 1, ponieważ znalezienie dobrego cytatu wymaga powrotu do tekstu.
Oceniaj każde okienko w skali od 0 do 2: 0 za brak tezy, 1 za tezę bez dowodu i 2 za tezę popartą cytatem lub konkretnym działaniem. Daje to łącznie 12 punktów. Okienka z archetypem i motywem nie mają jednej poprawnej odpowiedzi, więc oceniaj bardziej uzasadnienie niż samą etykietę.
Uczniom uczącym się hiszpańskiego daj listę przymiotników opisujących postać (paciente, solitario, sabio, desconfiado, terco) oraz początek zdania „Este personaje es… porque…”. W razie potrzeby ogranicz zadanie do czterech okienek: cytat, cechy fizyczne, cechy charakteru i relacja z dżunglą. Od uczniów mówiących po hiszpańsku w domu wymagaj pełnych zdań, wyjaśnienia cytatu własnymi słowami i komentarza na temat sposobu mówienia postaci.